Yazar: Chen Tingyao

Çin’de birçok dünya rekoruna imza atan Pinglu Kanalı dün resmen hizmete girdi. 72,7 milyar yuan (yaklaşık 10,75 milyar dolar) maliyetle inşa edilen 134,2 kilometre uzunluğundaki kanal, Çin’in güneyindeki Guangxi Zhuang Özerk Bölgesi’nin merkezi Nanning’den ülkenin güneybatısına en yakın deniz çıkış noktası olan Beibu Körfezi’ne uzanıyor.

Küresel denizcilik ve taşımacılık sektörünün önde gelen haber platformlarından Seatrade Maritime News, Pinglu Kanalı’nın hizmete girmesinin Çin ile ASEAN arasındaki ticari temasları daha da artırarak iki taraf arasındaki ticari ve ekonomik yapıyı yeniden şekillendireceği değerlendirmesinde bulundu.

Çin’in Yeni Uluslararası Kara-Deniz Ticaret Koridoru’nun kilit projelerinden biri olan kanal, 5 bin tona kadar gemilerin geçişine imkân sağlıyor. Pinglu Kanalı, aynı zamanda dünyadaki benzer kanallar arasında en yüksek seyir kapasitesine sahip kanal olma özelliğini taşıyor.

Çin’in güneybatı bölgelerinde nehirleri doğrudan denize bağlayan ulaşım güzergâhlarının yetersizliği nedeniyle Güneydoğu Asya’ya ihraç edilen mallar, deniz yoluyla doğuya doğru dolambaçlı bir rota izlemek zorunda kalıyor. Bu durum deniz taşımacılığı maliyetlerini önemli ölçüde artırıyor. Öte yandan Çin ile ASEAN birbirlerinin en büyük ticaret ortağı konumunda bulunmasına rağmen yüksek lojistik maliyetleri, ikili ticaretin daha da gelişmesini kısıtlıyor.

Pinglu Kanalı, Çin’in güneybatı bölgelerinden ASEAN’a uzanan en kısa su taşımacılığı koridorunu açtı. Proje sayesinde Çin ile ASEAN arasındaki genel lojistik maliyetlerinin yüzde 18 ila 30 oranında düşmesi ve yıllık ulaşım giderlerinde 5 milyar yuanın üzerinde tasarruf sağlanması bekleniyor.

Son yıllarda Çin ile ASEAN arasındaki ekonomik ve ticari iş birliği giderek derinleşiyor. Çin, 17 yıldır üst üste ASEAN’ın en büyük ticaret ortağı konumunu koruyor. Bu yılın ocak-ağustos döneminde iki taraf arasındaki ticaret hacmi yıllık bazda yüzde 20,6 artarak 5,95 trilyon yuana ulaştı. Bu çerçevede Pinglu Kanalı’nın hizmete girmesinin Çin-ASEAN iş birliğine yeni bir ivme kazandırması öngörülüyor.

Pinglu Kanalı’nın açılması öncelikle maliyetlerin düşürülmesine ve verimliliğin artırılmasına katkı sağlayacak. Kanal sayesinde Çin’in 1,4 milyarı aşkın nüfusa sahip dev pazarı ile ASEAN’ın 670 milyonluk büyük pazarı arasındaki iki yönlü mal akışını destekleyen düşük maliyetli ve verimli yeni bir “altın koridor” oluşturuldu.

Laos’un Beijing Büyükelçisi Somphone Sichaleune, ASEAN’ın denize kıyısı olmayan tek ülkesi Laos’un uzun yıllardır denize doğrudan erişiminin bulunmamasından kaynaklanan kalkınma kısıtlamalarıyla karşı karşıya olduğunu belirtti. Sichaleune, “Pinglu Kanalı’nın hizmete girmesi, Laos’un kalkınma sınırlarını aşması için yepyeni ve tarihî bir fırsat sağladı.” değerlendirmesinde bulundu.

Kanalın açılmasıyla Çin’in güneybatı bölgesi ile ASEAN ülkeleri arasında sermaye, teknoloji, nitelikli insan kaynağı ve iş gücü gibi unsurların daha fazla bir araya gelmesi bekleniyor. Bunun, güzergâh boyunca gemi inşası, lojistik ve işleme ticareti gibi liman bağlantılı sektörlerin kümelenmesini teşvik ederek yeni bir endüstri kuşağının oluşmasına ve daha fazla istihdam imkânı yaratılmasına katkı sağlaması öngörülüyor.

Pinglu Kanalı aynı zamanda dünyaya dönük yeni bir “açılım merkezi” oluşturdu. Proje, Çin-ASEAN iş birliği ile Kuşak ve Yol iş birliğini birbirine bağlayarak bölgesel açılımda yeni bir düzen ortaya çıkarırken dünyayla bağlantısallığı da daha da güçlendirdi.

Filipinler’in Beijing Büyükelçisi Jaime FlorCruz da Pinglu Kanalı’nın Çin’in küresel ekonomik ve ticari iş birliğini derinleştirmeye yönelik önemli bir adım olduğunu, uzun vadede tüm bölge ve hatta dünya açısından olumlu anlam taşıdığını dile getirdi.

Pinglu Kanalı’nın hizmete girmesi, Yeni Uluslararası Kara-Deniz Ticaret Koridoru’nun verimliliğini artırmakla kalmıyor, aynı zamanda Çin ile ASEAN arasındaki bağlantısallığı daha da güçlendirerek daha sıkı bir Çin-ASEAN kader birliğinin oluşturulmasına güçlü altyapı desteği sağlıyor.

Pinglu Kanalı, Çin ile ASEAN arasında kazan-kazan anlayışına dayalı iş birliğini teşvik eden yeni bir su yolu olmanın ötesinde, dünyanın “Çin fırsatlarını” paylaşabileceği yeni bir güzergâh niteliği taşıyor.